جزئیات مادهی آمفوتریسین بی
فرمول شیمیایی: C₄₇H₇₃NO₁₇
جرم مولی: 924.08 g/mol
رده دارویی: ضد قارچ (Antifungal)
شکل ظاهری: پودر زرد تا نارنجی
اشکال دارویی: آمپول تزریقی داخل وریدی، کپسول خوراکی (در برخی کشورها)
حلالیت: نامحلول در آب، محلول در DMSO و DMF
شرح مادهی آمفوتریسین بی
آمفوتریسین بی یک پلیان ماکولید ضد قارچ است که برای درمان عفونتهای قارچی شدید و سیستمیک استفاده میشود. این ماده نخستین بار از گونهای استرپتومایسس (Streptomyces nodosus) استخراج شد.
ویژگی اصلی آمفوتریسین بی توانایی اتصال به ارگوسترول غشای سلول قارچها است که موجب ایجاد حفره در غشا و نهایتاً مرگ سلول میشود. به همین دلیل دارو در برابر بسیاری از قارچهای پاتوژن مؤثر است، اما سمیت بالایی برای کلیهها دارد و باید تحت نظارت پزشکی دقیق مصرف شود.
کاربرد مادهی آمفوتریسین بی
کاربردهای پزشکی
- درمان عفونتهای قارچی سیستمیک شامل کریپتوکوکوز، آسپرژیلوز و هیستوپلاسموز
- استفاده در درمان لشمانیوز احشایی در برخی پروتکلها
- تجویز در بیماران با ضعف ایمنی مانند مبتلایان به HIV/AIDS یا دریافتکنندگان پیوند عضو
شکلهای دارویی
- آمپول تزریقی وریدی: پرکاربردترین فرم دارویی برای درمان سریع عفونتهای شدید
- فرمولاسیون لیپوزومال: جهت کاهش سمیت کلیوی و افزایش تحمل بیمار
- کپسول خوراکی (در برخی کشورها): برای درمان عفونتهای قارچی دستگاه گوارش
نکات ایمنی و شرایط نگهداری
- مصرف دارو باید زیر نظر پزشک متخصص باشد.
- عارضهی شایع این دارو، نارسایی کلیوی و تب و لرز پس از تزریق است.
- دارو باید در دمای ۲ تا ۸ درجه سانتیگراد و به دور از نور نگهداری شود.
- تماس مستقیم با پوست و چشم باید اجتناب شود.
