دیسولفید کربن (Carbon Disulfide – CS₂)
معرفی
دیسولفید کربن با نام انگلیسی Carbon Disulfide و فرمول شیمیایی CS₂، ترکیبی معدنی و بسیار فرّار است که بهصورت مایع بیرنگ با بوی تند و مشخص سولفوری شناخته میشود. این ماده یکی از حلالهای آلی قوی است و در صنایع شیمیایی، لاستیک، سلولز و داروسازی بهعنوان حلال یا ماده اولیه استفاده میشود.کد 102214 مرک
دیسولفید کربن بسیار آتشگیر و سمی است و باید با رعایت کامل اصول ایمنی انبار و مصرف گردد.
دیسولفید کربن چیست و چه ویژگیهایی دارد؟
دیسولفید کربن یک ترکیب غیرقطبی است که از یک اتم کربن و دو اتم گوگرد تشکیل شده است. مایع حاصل شفاف، فرّار و با بوی تند و ناخوشایند میباشد. در بسیاری از حلالهای آلی مانند بنزن و اتر حل میشود اما در آب انحلالپذیری کمی دارد.
این ترکیب به دلیل خاصیت انحلالپذیری عالی نسبت به چربیها، گوگرد و رزینها، یکی از حلالهای کلاسیک در صنایع شیمیایی و فرآوردههای طبیعی است.
ویژگیهای کلیدی دیسولفید کربن:
• مایع بیرنگ، شفاف و فرّار
• بوی تند و مشخص شبیه گوگرد یا کلروفرم
• بسیار قابل اشتعال و سمی
• نقطه اشتعال پایین و فشار بخار بالا
• انحلالپذیر در ترکیبات آلی، نامحلول در آب
• نیازمند نگهداری در محیط خنک و تهویهدار
جدول مشخصات فنی
| ویژگی | مقدار / توضیح |
|---|---|
| نام شیمیایی | Carbon Disulfide |
| فرمول شیمیایی | CS₂ |
| جرم مولی | 76.13 گرم بر مول |
| شکل ظاهری | مایع بیرنگ و شفاف |
| بو | تند و گوگردی |
| چگالی | 1.26 گرم بر سانتیمتر مکعب |
| نقطه جوش | 46.3 °C |
| نقطه اشتعال | −30 °C |
| خطرات اصلی | قابل اشتعال، سمی، تحریککننده |
| انحلالپذیری در آب | بسیار کم |
| حلالیت در ترکیبات آلی | بالا (اتر، بنزن، الکلها) |
| گریدها | صنعتی، آزمایشگاهی |
| بستهبندی | بشکه فلزی، گالنهای مقاوم |
کاربردهای دیسولفید کربن
1. صنایع شیمیایی
• حلال در فرآیند استخراج چربیها، رزینها و گوگرد
• ماده اولیه برای تولید ترکیباتی مانند کربن تتراکلرید (CCl₄) و زنتاتها (Xanthates)
• استفاده در تولید سلولز ویسکوز و فیبر ریون
2. صنایع لاستیک و پلاستیک
• در ساخت لاستیک مصنوعی بهعنوان عامل ولکانیزهکننده
• کاربرد در تهیه افزودنیهای گوگرددار لاستیکی
3. صنایع دارویی و آزمایشگاهی
• استفاده محدود بهعنوان حلال در واکنشهای خاص شیمی آلی (در محیط کنترلشده)
• به عنوان جزء واسطه در سنتز مواد دارویی خاص
4. صنایع کشاورزی (سابقاً)
• در گذشته به عنوان حشرهکش یا دافع آفات استفاده میشد، اما به دلیل سمیت بالا اکنون تقریباً حذف گردیده است.
هشدارهای ایمنی و زیستمحیطی
⚠️ دیسولفید کربن مادهای بسیار خطرناک است.
• بخارات آن بهشدت قابل انفجار است و در دمای محیط میتواند مشتعل شود.
• استنشاق یا تماس پوستی با CS₂ میتواند باعث مسمومیت عصبی، سرگیجه، تهوع، بیحسی و حتی آسیب کبدی یا قلبی شود.
• باید در محیطهای با تهویه مناسب، بدون شعله و جرقه استفاده شود.
• نگهداری در ظروف دربسته فلزی، در محیط خنک و دور از منابع حرارت الزامی است.
قیمت دیسولفید کربن + عوامل مؤثر
قیمت CS₂ به عوامل زیر بستگی دارد:
• گرید (صنعتی یا آزمایشگاهی)
• خلوص و برند تولیدکننده
• نوع بستهبندی (گالن، بشکه)
• هزینه حملونقل و الزامات ایمنی
• شرایط جهانی عرضه گوگرد و مواد شیمیایی آلی
راهنمای خرید دیسولفید کربن
• ابتدا اطمینان حاصل کنید که برای کاربرد خود به چنین مادهای نیاز دارید.
• فقط از شرکتهای دارای مجوز رسمی و استاندارد ایمنی خرید کنید.
• از حمل و انبار مطمئن و سازگار با مواد قابل اشتعال استفاده کنید.
• پیش از مصرف، برگه ایمنی (MSDS) و دستورالعمل فنی محصول را مطالعه نمایید.
خرید دیسولفید کربن از شیمی بازار
در شیمی بازار میتوانید دیسولفید کربن (CS₂) را از تأمینکنندگان معتبر مشاهده و استعلام قیمت دریافت کنید. امکان بررسی مشخصات فنی، خلوص، بستهبندی و دریافت مشاوره تخصصی برای کاربرد صنعتی یا آزمایشگاهی این ماده فراهم است.
