آلژینات سدیم (Sodium Alginate) یک پلیساکارید طبیعی است که از دیواره سلولی جلبکهای قهوهای دریایی (Brown Algae) استخراج میشود.
این ترکیب بهصورت نمک سدیمی اسید آلژینیک است و بهعنوان یک غلیظکننده، پایدارکننده، امولسیفایر و عامل ژلساز طبیعی در صنایع مختلف از جمله غذایی، دارویی، نساجی و بیوتکنولوژی کاربرد گسترده دارد.
فرمول شیمیایی: (C₆H₇NaO₆)ₙ
جرم مولی: متغیر (بسته به منبع و طول زنجیره)
شکل ظاهری: پودر سفید تا زرد روشن
بو و طعم: بدون بو و مزه
حلالیت: در آب سرد محلول، در الکل و روغن نامحلول
pH محلول آبی: بین ۶ تا ۸
دمای پایداری: تا حدود 80 °C
آلژینات سدیم در حضور یونهای کلسیم (Ca²⁺) ژل تشکیل میدهد و به همین دلیل در صنایع متنوع بهعنوان عامل ژلساز طبیعی بسیار محبوب است.
۱. در صنایع غذایی:
بهعنوان غلیظکننده و پایدارکننده طبیعی در بستنی، دسر، سس و نوشیدنیها
ایجاد بافت نرم و یکنواخت در محصولات لبنی و ژلهای
جایگزین گیاهی برای ژلاتین در محصولات وگان
استفاده در کپسولهسازی مواد غذایی (مثل ویتامینها یا طعمدهندهها)
۲. در صنایع دارویی و پزشکی:
در تهیه قرصها و سوسپانسیونهای خوراکی برای کنترل آزادسازی دارو
در پانسمانهای زخم و سوختگی برای حفظ رطوبت و ترمیم سریعتر بافت
در داروهای ضد اسید معده برای ایجاد لایه محافظ روی دیواره معده
۳. در بیوتکنولوژی و آزمایشگاهها:
بهعنوان بستر ژلساز برای کپسولهسازی سلولها و آنزیمها
در کشت سلولی و مهندسی بافت
۴. در صنایع نساجی و چاپ:
بهعنوان چسب نساجی (Textile Thickener) برای چاپ طرح روی پارچه
ایجاد غلظت مناسب رنگ و جلوگیری از پخش رنگ در فرآیند چاپ
پودر آلژینات سدیم را بهتدریج در آب سرد بریزید و هم بزنید تا یکنواخت حل شود.
در صورت نیاز به ژل، محلول را با منبع یون کلسیم (مثل کلسیم کلراید) مخلوط کنید.
غلظت معمول محلول در صنایع غذایی و دارویی بین ۰٫۵ تا ۲ درصد است.
آلژینات سدیم غیرسمی و ایمن برای انسان و محیطزیست است.
در محیط خشک، خنک و دور از نور مستقیم خورشید نگهداری شود.
از تماس با رطوبت و حرارت زیاد خودداری شود
