معرفی آمونیوم تیو سولفات
آمونیوم تیو سولفات (Ammonium Thiosulfate) یک نمک محلول در آب با فرمول شیمیایی (NH₄)₂S₂O₃ است.
این ماده بهصورت کریستالهای بیرنگ یا پودر سفید دیده میشود و بهعنوان عامل ضدکلر، تثبیتکننده و ماده شیمیایی واسط در صنایع مختلف کاربرد دارد.
آمونیوم تیو سولفات در صنایع کشاورزی، عکاسی، استخراج طلا و نقره و آزمایشگاهی استفاده میشود.
ویژگیها و خواص فیزیکی و شیمیایی
فرمول شیمیایی: (NH₄)₂S₂O₃
جرم مولی: 132.14 g/mol
شکل ظاهری: پودر یا کریستال سفید
بو: بدون بو
چگالی: 1.667 g/cm³
حلالیت: محلول در آب، نامحلول در الکل
pH محلول 1٪: حدود 6–7
پایداری: حساس به حرارت و نور قوی
آمونیوم تیو سولفات بهعنوان یک جاذب کلر و اکسیدکننده ضعیف عمل میکند و در محلولهای آبی پایدار است.
کاربردهای آمونیوم تیو سولفات
۱. در کشاورزی:
بهعنوان کود سولفور و نیتروژن در خاکهای کمسولفور
کمک به افزایش جذب عناصر غذایی توسط گیاهان
تنظیم pH خاک در برخی فرمولاسیونها
۲. در صنایع عکاسی:
بهعنوان تثبیتکننده فیلم و عکس (Fixer) برای حذف یونهای نقره باقیمانده
جایگزین تیوسیانات و سدیم تیوسولفات در برخی فرمولها
۳. در فرآوری فلزات:
در استخراج طلا و نقره بهعنوان محلول شستشو و عامل پیچیدهساز فلزات قیمتی
جلوگیری از رسوب غیرقابل کنترل فلزات و افزایش بازدهی استخراج
۴. در آزمایشگاههای شیمیایی:
بهعنوان واکنشگر و ماده واسط شیمیایی
در تعیین یونهای نقره و سایر واکنشهای رسوبدهنده
نکات ایمنی و نگهداری
آمونیوم تیو سولفات غیرسمی و ایمن در دوزهای معمولی است، اما تماس مستقیم با چشم و پوست باید با احتیاط انجام شود.
در محیط خشک، خنک و دور از نور مستقیم و حرارت نگهداری شود.
هنگام کار با پودر آن، از دستکش و عینک ایمنی استفاده شود.
از تماس با اکسیدکنندههای قوی خودداری شود.
واکنشها و ویژگیهای شیمیایی
در حضور اکسیدکنندهها به سولفات تبدیل میشود:
(NH4)2S2O3+[O]→(NH4)2SO4(NH₄)₂S₂O₃ + [O] → (NH₄)₂SO₄(NH4)2S2O3+[O]→(NH4)2SO4
با یونهای نقره یا مس تشکیل کمپلکسهای محلول میدهد.
بهعنوان عامل تثبیتکننده کلر در محلولهای آبی کاربرد دارد.
